80'lerde Büyük Tankerler

Türkiye 80'li yılların başında ham petrol nakliyesi için şiddetle süper tankerlere ihtiyaç duyuyordu. Bu yıllarda süper tanker alınması amacıyla özel sektöre teşvikler verildi. Bu teşvikten yararlanan Um Denizcilik.1981 yılında 1970 yılında Fransa ‘da Chant.Neval de Ciotat La Ciotat Tersanesinde ilk adı Bloıs olan 239,703 DWT’luk Tankeri satın aldı.

Um Denizcilik Zafer M tankerinden sonra Avar, Büyük Timur, Burak, Göktürk Büyük Hun ve Büyük Selçuklu, Cerrahoğluları Umumi Nakliyat Vapurculuk ve Tic. A.Ş. firması ait M Vatan ve M Ceyhan süper tankerlerinin alımları izledi.

22 Eylül 1980 yılında başlayan İran-Irak savaşı 20 Ağustos 1988 tarihine kadar sürdü. Bu süper tankerlerde görev yapan personel İran ve Irak devletinin attığı karşılıklı füzelerin ateş topuna döndürdüğü Basra körfezinden Türkiye’nin ihtiyacı olan ham petrolü canları pahasına Türkiye’ye getirmişlerdir.

Bu dönemde Irak İran’ın ham petrol sevkiyatının engellemek için İran’dan ham petrol alan gemileri deniz hedefi olarak seçti. İran’da Irak’ın bu hareketine misilleme yapınca ‘da Körfez Savaşı tanker savaşına döndü. Bu tanker savaşında Türkiye’ye ait beş adet süper tankerimiz vurulmuştur.

Körfez sularında saldırıya uğrayan ilk Türk gemisi Zihni Denizciliğe ait Sema G tankeri oldu iki Türk denizci hayatını kaybetti.

Gemilerin bayraklarına bakılmaksızın hedef seçildiği Körfez Savaşı 1984 yılında tırmanma göstermiş 3 Haziran 1984 Um Denizciliğe ait Büyük Hun tankeri Irak jetleri tarafından bombalandı. Exocet füzesinden isabet alan Büyük Hun tankeri Makine Vardiya Zabiti Fedai Karabulut, Elektrik Zabiti Reha Yüret, yağcı Orhan Özler yaşamını yitirmiştir.

Irak jetleri 1 Mayıs 1984 tarihinde Um Denizciliğe ait Burak M tankerine Exocet füzesi ile saldırdı füze hedefi şaşırınca tanker yara almadan kurtuldu.

Irak, İran’ın ham petrol sevkiyatını durdurmak amacıyla Fransız yapımı Süper Etendard jetlerinin fırlattığı Exocet füzeleri ile 9 Temmuz 1985 tarihinde Um Denizciliğe ait Büyük Selçuklu tankerinden sonra Türkiye’nin ikinci büyük tankeri olana Cerrahoğluları Umumi Nakliyat Vapurculuk ve Tic. A.Ş. firması’na M.Vatan tankerini vurdu.

Çıkan yangın neticesinde 33 kişilik gemi personeli kurtarma botları ile tankeri terk ettiler. Tanker tam kapasite ila petrol yüklü idi olayda mürettebattan ölen veya yaralanan olmadı. Yangın neticesinde hurda haline gelen tanker 10 Mayıs 1986 tarihinde Tayvan’da Kaohsiung’a çekildi.

23 Ocak 1987 tarihinde söküldü. 4 gün sonra 13 Temmuz 1985 tarihinde yine aynı denizcilik firmasına ait olan M.Ceyhan tankeri Irak Fransız yapımı Süper Etendard jetlerinin fırlattığı Exocet füzeler ile vuruldu. Gemi de yangın çıkması üzerine gemide bulunan 38 personel filikalarla gemiyi terk etmişlerdir.

Yangın neticesinde hurdaya dönen gemi aynı yıl içerisinde sökülmek üzere satılmıştır.

Sn.Tarkan Karakaya, Gv.88, katkısı;

Bir dönem en büyük tankerimiz olan Atlas-1 tankeri (143.000 dwt di sanırım). 1986 Mart ve Nisan ayında Basra körfezinde iki kez vuruldu . Daha önce de 3-4 sene önce saldırıya uğradı sanıyorum . 86 Mart ayinda Babam 2. Kaptan Faruk Karakaya , Nisan ayında da babamın yerine 3. lükten 2. Kapt’lığa terfi eden 79 GV Oğuz Birgüler görev şehidi olmuşlardı .

Ayrıca ; Sema-g de rahmetli olanlardan bir de Sinan Alpdoğan'dir . Zihni bir gemisine ismini vermişti diye hatırlıyorum.